Potasyum
• Hiperkalemisi olan hastalarda potasyum tuzlarının kullanımı kontrendikedir.
• Şiddetli böbrek yetmezliği veya böbrek bozukluğu, şiddetli hemoliz, yaygın doku hasarı, tedavi edilmemiş hipoadrenokortisizm veya akut dehidrasyonu olan hastalarda IV potasyum uygulaması aşırı dikkatle yapılmalıdır.
• Katı oral dozaj formları gastrointestinal motilite bozukluğu olan hastalarda kontrendikedir.
• Dijitalis tedavisi gören şiddetli veya tam kalp bloku olan hastalarda potasyum tuzları genellikle önerilmez.
• Hiperkalemik periodik paralizi (HYPP) hastası atlarda dikkatle kullanılmalıdır.
Dozaj ve Uygulama Şekli (Türlere Göre)
KÖPEKLER / KEDİLER:
- Hafif kronik hipokalemi (3.0 - 3.5 mEq/L):
a) Potasyum glukonat (Etiket dışı): Gıda ile birlikte günde iki kez 2 mEq/4.5 kg (10 lb) PO; periyodik serum potasyum ölçümlerine göre doz ayarlanmalıdır.
b) Potasyum klorür (Etiket dışı): Gıdaya karıştırılarak günde bir veya iki kez 0.5 - 1 mEq/kg PO; periyodik ölçümlere göre ayarlanır.
- Orta ila şiddetli hipokalemi (<3.0 mEq/L) veya akut hipokalemi:
a) IV KCl uygulama hızı: Çoğu durumda 0.5 mEq/kg/saati geçmemelidir. En acil durumlarda (<2.0 mEq/L) sürekli EKG izlemi ile 1.5 mEq/kg/saate çıkarılabilir. Küçük hayvanlarda (<10 kg) 10 mEq/saatten fazla uygulama sağ ventrikül duvarı üzerindeki etkileri nedeniyle potansiyel olarak yaşamı tehdit edebilir.
- Ölçülen serum K+ değerine göre 1000 mL IV sıvıya eklenecek mEq KCl:
• <2 mEq/L: 60 – 80 mEq
• 2 – 2.5 mEq/L: 40 – 60 mEq
• 2.5 – 3 mEq/L: 30 – 40 mEq
• 3 – 3.5 mEq/L: 20 – 30 mEq
b) Hastaneye yatırılamayan 10 kg altı hastalar için: Eklenmiş 30 - 35 mEq KCl/L içeren izotonik sıvılar (Laktatlı Ringer veya %0.9 Sodyum Klorür) her 12 saatte bir 150 mL SC verilebilir.
• ATLAR:
- Hipokalemi (Etiket dışı): Tamamen anorektik yetişkin bir atın potasyum kaybını karşılamak için IV sıvılar en az 50 mEq KCl/saat sağlayacak şekilde takviye edilmelidir. İshali olan atlara hipertonik oral KCl macunları verilebilir. IV uygulama hızı 0.5 mEq/kg/saati geçmemelidir.
- Ötenazi (Bilinçli veya anestezi altındaki hayvanlar): Bilinci tamamen kapalı hayvana 1 - 2 mEq/kg hızlı IV veya intrakardiyak uygulanır.
• RİMUNANTLAR:
- Şiddetli hipokalemi (<2.3 mEq/L): 1 L steril suda 11.5 g izotonik potasyum klorür, 4 mL/kg/saat hızında IV CRI şeklinde, büyük dozda oral potasyum tuzları (KCl 200 g/gün) ile kombinasyon halinde uygulanır.
- Hipokalemi (<3.5 mEq/L): Su içinde çözündürülmüş 100 - 120 g potasyum klorür her 12 saatte bir PO; derin hipokalemisi olan sığırlar haricinde günde 0.4 g/kg'ı aşan oral dozlar önerilmez.
- Ötenazi (Bilinçli veya anestezi altındaki hayvanlar): 1 - 2 mEq/kg hızlı IV veya intrakardiyak uygulanır.
Endikasyonlar ve Klinik Kullanım Sahası
Kusma, ishal, diyabetik ketoasidoz, kedi hiperaldosteronizmi ve kronik böbrek hastalığı gibi çeşitli durumlarla ilişkili potasyum açığının önlenmesi veya tedavi edilmesi amacıyla potasyum takviyesi.
• Bilinci kapalı veya tam anestezi altındaki hayvanlarda ötenazi amacıyla potasyum klorür enjeksiyonunun kullanılması (diğer yöntemlerin bulunmadığı veya yırtıcı/leşçy hayvanların kalıntıları tüketebileceği durumlar).
Farmakolojik Özellikler ve Farmakokinetik
Potasyum, vücuttaki temel hücre içi katyondur.
• Hücresel tonisitenin korunmasında, sinir impulsu iletiminde, düz, iskelet ve kalp kası kasılmasında ve normal böbrek fonksiyonunun sürdürülmesinde esastır.
• Karbonhidrat metabolizması ve protein sentezinde rol oynar.
• Magnezyum, potasyum regülasyonu için bir kofaktördür ve potasyum dengesizliğinin düzeltilmesi serum magnezyumunun ele alınmasını da gerektirebilir.
Vücuttaki toplam potasyumun yaklaşık %98'i hücre içi sıvı alanında, sadece %2'si hücre dışı sıvı alanında bulunur.
• Plazma pH'ı potasyum dağılımını değiştirebilir; asidoz potasyumu hücre dışına, alkaloz ise hücre içine kaydırır.
• İnsülin potasyumu hücre içine kaydırır; glukoz da insülin salınımını uyararak bu etkiyi sağlayabilir.
• Potasyum öncelikle (%80 ila %90) böbrekler yoluyla atılır, kalıntısının büyük kısmı ise dışkıyla atılır.
• Gİ salgılarındaki potasyum konsantrasyonu plazmayı aşar.
Klinik Güvenlik, Kontrendikasyonlar ve Toksikoloji
• Hiperkalemisi olan hastalarda potasyum tuzlarının kullanımı kontrendikedir.
• Şiddetli böbrek yetmezliği veya böbrek bozukluğu, şiddetli hemoliz, yaygın doku hasarı, tedavi edilmemiş hipoadrenokortisizm veya akut dehidrasyonu olan hastalarda IV potasyum uygulaması aşırı dikkatle yapılmalıdır.
• Katı oral dozaj formları gastrointestinal motilite bozukluğu olan hastalarda kontrendikedir.
• Dijitalis tedavisi gören şiddetli veya tam kalp bloku olan hastalarda potasyum tuzları genellikle önerilmez.
• Hiperkalemik periodik paralizi (HYPP) hastası atlarda dikkatle kullanılmalıdır.
Kontrollü potasyum takviyesinin gebelik veya laktasyon sırasında olumsuz etkilere yol açması beklenmez.
• Anne hayvanın hiperkalemisine neden olan potasyum takviyesi, fetüs veya emziren yavrular üzerinde de olumsuz etkilere sahip olabilir.
Potasyum tuzlarının IV olarak çok hızlı verilmesi veya böbrek atılım mekanizmalarının bozulması durumunda ölümcül hiperkalemi gelişebilir.
• Hiperkalemi semptomları kas zayıflığı, Gİ rahatsızlıklar, kardiyak iletim bozuklukları ve kardiyak arresti içerir.
• Tedavi: İlacın kesilmesi, EKG, asit-baz ve elektrolit izlemi, dekstroz/insülin infüzyonları, sodyum bikarbonat, kalsiyum tedavisi, polistiren sülfonat reçinesi ve diyaliz.
İlaç Etkileşimleri ve Kombinasyonlar
İnsülin veya glukoz uygulamaları potasyumun hücre içine geçişini destekleyerek sinerjik etki gösterir.
Anjiyotensin Dönüştürücü Enzim İnhibitörleri (ADEİ; örn. benazepril, enalapril): Potasyum tutulumu meydana gelebilir; hiperkalemi riskinde artış.
• Anjiyotensin Reseptör Blokerleri (ARB; örn. irbesartan, telmisartan): Potasyum tutulumu meydana gelebilir; hiperkalemi riskinde artış.
• Antimüskarinik Ajanlar (örn. atropin, opioidler): Gİ geçişi geciktirerek tablet veya kapsül formülasyonlarından kaynaklanan advers Gİ etki riskini artırır.
• Digoksin: Dijitalis tedavisi alan şiddetli veya tam kalp bloklu hastalarda önerilmez.
• Potasyum Tutan Diüretikler (örn. spironolakton): Potasyum tutulumu meydana gelebilir; hiperkalemi riski artar, eşzamanlı kullanımdan kaçınılmalıdır.
• Nonsteroidal Antiinflamatuar İlaçlar (NSAİİ; örn. karprofen, meloksikam, robenakoksib): NSAİİ'ler ile birlikte oral potasyum uygulanması Gİ advers etki riskini artırabilir.
Klinik İzlem, Saklama ve Hasta Sahibi Notları
Serum potasyumu ve diğer elektrolitler (IV yolla uygulandığında sık izlem şiddetle önerilir)
• Asit-baz durumu
• Glukoz
• EKG (orta ila şiddetli hipokaleminin düzeltilmesinde sürekli EKG izlemi şiddetle önerilir)
• Tam kan sayımı (CBC)
• İdrar tahlili (Urinalysis)
pH, konsantrasyon, sıcaklık ve kullanılan seyrelticiye bağlıdır; uygulama öncesinde IV solüsyonların yeterli düzeyde karıştırılması (torbanın birkaç kez ters düz edilmesi) gereklidir.
• Fiziksel olarak uyumlu olduğu maddeler: Tüm yaygın IV replasman sıvıları (%10 yağ emülsiyonu hariç), aminokaproik asit, aminofilin, amiodaron HCl, ampisilin, kalsiyum glukonat, sefazolin, kloramfenikol sodyum süksinat, simetidin HCl, klindamisin fosfat, kortikotropin (ACTH), sitarabin, difenhidramin, dopamin HCl, eritromisin, famotidin, fentanil sitrat, flukonazol, gentamisin, heparin sodyum, hidrokortizon sodyum süksinat, isoproterenol HCl, lidokain HCl, magnezyum sülfat, metoklopramid HCl, morfin sülfat, norepinefrin bitartrat, oksasilin sodyum, oksitetrasiklin HCl, penisilin G potasyum, fenilefrin HCl, ranitidin, tetrasiklin HCl, vankomisin HCl, verapamil HCl, B-kompleks ve C vitamini.
• Geçimsizlik gösterdiği veya dikkat gerektirdiği durumlar: %10 yağ emülsiyonu, amikasin sülfat, dobutamin HCl, mannitol, metilprednizolon sodyum süksinat, ondansetron, penisilin G sodyum, prometazin HCl, sodyum bikarbonat, amfoterisin B, diazepam ve fenitoin sodyum.
Potasyum asetat enjeksiyonu kontrollü oda sıcaklığında (20°C - 25°C) saklanmalıdır.
• Potasyum klorür ürünleri oda sıcaklığında (15°C - 30°C) sıkı kaplarda saklanmalı, dondurulmaktan korunmalıdır.
• Potasyum glukonat oral ürünleri sıkı, ışıktan koruyan kaplarda oda sıcaklığında (15°C - 30°C) saklanmalıdır.
Oral potasyum, mide rahatsızlıklarını önlemeye yardımcı olmak için en iyi yemekle birlikte verilir.
• Potasyum doz aşımı (tek seferlik veya zamanla biriken) yaşamı tehdit edebilir; doz aşımından şüpheleniyorsanız derhal veteriner hekiminizle iletişime geçin.
Veteriner İlaçlar 0 Preparat
Beşeri İlaçlar 6 İlaç
Literatür & Bilimsel Çalışmalar 0 Çalışma
Henüz akademik literatör eklenmemiş
DOI veya PMID numarası kullanarak ilk bilimsel makaleyi ekleyin.
Potasyum
Akademik Literatür & Çalışma Ekle
Makalenin DOI Numarasını (Örn: 10.1016/j.vetpar.2020.109123) veya PubMed ID (PMID) kodunu girerek künye bilgilerini ve Türkçe çevirili özetini yapay zeka ile otomatik çekebilirsiniz.