ATC: B05CB04 Sıvı - Elektrolit

Sodyum Bikarbonat

Görüntülenme

Çantada

Hedef Türler:

🐮 Sığır (Büyükbaş) 🐑 Koyun & Keçi (Küçükbaş) 🐴 At & Katır (Tek Tırnaklı) 🐶 Köpek 🐱 Kedi 🐔 Kanatlı (Tavuk / Hindi / Su Kanatlısı) 🐰 Egzotik, Kemirgen & Kafes Kuşu

Etken Madde Kimyasal Tanımı

Sodyum Bikarbonat (ATC: B05CB04)

Global Markalar / Eşdeğer İsimlendirmeler: Zegerid®, Neut®

Kullanılabileceği Sistemik Problemler & Organ Sistemleri:

Hedef Organ & Patoloji Uyumu

Endokrinoloji

Kardiyoloji

Nefroloji & Üroloji

Nöroloji

Respiratuar

KRİTİK KONTRENDİKASYONLAR & UYARILAR:

• Metabolik veya solunumsal alkalozu olan hastalar.
• Kusma veya mide-bağırsak aspirasyonu ikincil aşırı klor kaybı olan hastalar.
• Diüretik kaynaklı hipokloremik alkaloz gelişme riski taşıyan hastalar.
• Alkalozun tetaniyi tetikleyebileceği hipokalsemili hastalar.

Hızlı Atlama: Dozaj & Uygulama Acil / CPR Dozu Endikasyonlar Farmakoloji & Kinetik Güvenlik & Toksikoloji İlaç Etkileşimleri Klinik İzlem & Saklama

Dozaj ve Uygulama Şekli (Türlere Göre)

Hedef hayvan türlerine göre klinik dozaj, uygulama sıklığı ve yolları

Acil & Yoğun Bakım (CPR & Resüsitasyon) Protokolü

Acil İlaç

Köpek Acil Dozu:

Uzun süreli kardiyopulmoner arrest (>10-15 dakika) veya kan gazı ölçümünün yapılamadığı ve ciddi asidoz şüphesi olan köpeklerde 1 – 2 mEq/kg yavaş IV/IO uygulanır.

Kedi Acil Dozu:

Uzun süreli kardiyopulmoner arrest (>10-15 dakika) veya kan gazı ölçümünün yapılamadığı ve ciddi asidoz şüphesi olan kedilerde 1 – 2 mEq/kg yavaş IV/IO uygulanır.

Acil Notlar: CPR sırasında iyi havalandırma yapılmazsa hiperkapni ve ventriküler fibrilasyon riski artabilir. • Hızlı IV boluslardan kaçınılmalıdır; BOS asidozunu şiddetlendirebilir.

Varsayılan Dozaj: 1,0 mg/kg

KÖPEKLER / KEDİLER:
- Şiddetli Metabolik Asidoz (Etiket dışı): Temel amaç altta yatan nedeni düzeltmektir. Arteriyel pH < 7 - 7.2 ise ve sıvı/ventilasyon tedavisi yetersizse düşünülür. Gereksinim (mEq) = 0.3 × vücut ağırlığı (kg) × (İstenen HCO3 - Ölçülen HCO3). Hesaplanan dozun 1/4 ila 1/3'ü yavaş IV bolus, kalan kısmı 4-6 saatte IV infüzyon olarak verilir.
- Uzun Süreli Kardiyopulmoner Arrest (>10-15 dk): 1 – 2 mEq/kg yavaş IV/IO.
- Hiperkalemik Kriz (Etiket dışı): 1 – 2 mEq/kg yavaş IV (10-20 dakikada) veya 0.3 × ağırlık (kg) × (İstenen - Ölçülen HCO3) formülü ile.
- İdrar Alkalinizasyonu (Etiket dışı): 650 mg – 5.85 g/hayvan (mg veya g/kg DEĞİL) PO günde tek doz, pH ≈7-7.5 hedefiyle.
• ATLAR:
- Kolikle İlişkili Metabolik Asidoz (Etiket dışı): pH < 7.3 ve baz açığı > 10 mEq/L ise gereksinim (mEq) = Baz açığı (mEq/L) × vücut ağırlığı (kg) × 0.4 (taylar için 0.6). %1.4'lük izotonik solüsyon veya %5'lik hipertonik solüsyon (en fazla 1 – 2 L/saat hızında) IV uygulanır.
• SIĞIRLAR:
- Ergin Sığırlarda Asidoz Düzeltilmesi (Etiket dışı): Gereksinim (mEq) = Baz açığı (mEq/L) × vücut ağırlığı (kg) × 0.3 (Laboratuvar yoksa baz açığı 10 mEq/L alınır). İzotonik (%1.4) veya hipertonik (%8.4) IV uygulanabilir.
- Şiddetli Dehidre (%10-16) Asidotik Bukaklar (Etiket dışı): %1.4'lük izotonik sodyum bikarbonattan ≈2 L 1-2 saatte IV verilir, ardından izotonik salin/bikarbonat karışımına geçilir.
- İshal Nedeniyle Dehidre Bukaklarda Ampirik Düzeltilme: %8.4'lük solüsyondan 10 mL/kg 10-20 dakikada IV verilir.
• DEVECİLLER:
- Yeni Dünya Devegillerinde Asidoz Düzeltilmesi (Etiket dışı): Neonatlar için mEq = baz açığı × ağırlık (kg) × 0.6; Yetişkinler için mEq = baz açığı × ağırlık (kg) × 0.3. Hesaplanan dozun en fazla 1/2'si 2-4 saatte IV verilir.
• KEÇİLER:
- Keçilerde Flopy Kid Sendromu (Etiket dışı): 2.5 – 3 g/kid (kg başına DEĞİL) PO suya karıştırılarak 1 veya 2 doz verilir. Yutkunamayan şiddetli vakalarda gereksinim (mEq) = Baz açığı × ağırlık (kg) × 0.5 formülüyle hesaplanıp %1.4'lük IV yolla verilir.
• KUŞLAR:
- Metabolik Asidoz (Etiket dışı): Başlangıçta 1 mEq/kg IV (sonra SC) 15-30 dakika içinde, maksimum 4 mEq/kg'a kadar.

Endikasyonlar ve Klinik Kullanım Sahası

Tedavi alanı, endike hastalıklar ve patolojik durumlar

Şiddetli metabolik asidozun (kardiyopulmoner arrest, böbrek yetmezliği, renal tübüler asidoz, toksin maruziyeti kaynaklı) sağaltımı.
• Hiperkalemi veya hiperkalsemi krizlerinde adjuvan (destekleyici) tedavi.
• İdrarın alkalinize edilmesi (örneğin belirli zehirlenmeler veya ilaç atılımını artırmak için).

Farmakolojik Özellikler ve Farmakokinetik

Etki mekanizması, emilim, dağılım, metabolizma ve itrah kinetiği

Etki Mekanizması & Farmakoloji:

Bikarbonat iyonu, vücuttaki en temel ekstraselüler tampon olan bikarbonat:karbonik asit tampon sisteminin konjuge baz bileşenidir. Hidrojen iyonlarını (H+) nötralize ederek ekstraselüler sıvının pH'ını yükseltir.

Emilim, Dağılım ve İtrah (Farmakokinetik):

Parenteral uygulamadan sonra bikarbonat ekstraselüler alana dağılır.
• Karbondioksit (CO2) ve suya metabolize olur; CO2 akciğerler yoluyla hızla elimine edilir.

Klinik Güvenlik, Kontrendikasyonlar ve Toksikoloji

Kritik uyarılar, üreme güvenliği, aşırı doz toksisitesi ve spesifik antidot bilgileri

Kritik Kontrendikasyonlar & Kullanılmayacak Durumlar: Mutlak Dikkat

Gebelik, Laktasyon ve Üreme Güvenliği: Maternal Güvenlik

Hayvanlarda güvenliği tam olarak kanıtlanmamıştır; maternal faydaların yavrulara olan potansiyel risklerden ağır bastığı durumlarda kullanılmalıdır.

Doz Aşımı Toksisitesi, Belirtileri ve Antidot: Toksikoloji & Antidot

Aşırı doz veya çok hızlı uygulama şiddetli alkaloz (irritabilite, tetani semptomları) yapabilir.
• Hafif alkalozda bikarbonatın kesilmesi veya soluk alma maskesi yeterlidir; şiddetli alkaloz IV kalsiyum tedavisi gerektirebilir. Hipokalemi varsa sodyum klorür veya potasyum klorür gerekebilir.

Sodyum Bikarbonat İçin Çoklu Etkileşim Kontrolü

Bu etken maddeyi diğer ilaçlarla birlikte reçete etmeden önce antagonizma ve toksisite riskini test edin.

Etkileşim Kontrolünü Başlat →

İlaç Etkileşimleri ve Kombinasyonlar

Sinerjik kombinasyonlar, geçimsizlikler ve antagonizma uyarıları

Sinerjik Kombinasyonlar Güçlendirici

Sıvı tedavisi ve ventilasyon protokolleri ile birlikte kullanıldığında asidoz sağaltımında sinerjik ve hayat kurtarıcı etki gösterir.

Geçimsizlik & Antagonizma Kaçınılmalı

Antikolinerjik Ajanlar (örn. hiyosiyamin, oksibutinin): Eş zamanlı oral sodyum bikarbonat emilimini azaltabilir; ayrı uygulanmalıdır.
• Azol Antifungaller (örn. ketokonazol, itrakonazol): Eş zamanlı oral sodyum bikarbonat emilimi düşürebilir; ayrı uygulanmalıdır.
• Siprofloksasin / Enrofloksasin: Alkalin ortamda çözünürlükleri azalır; kristalüri yönünden izlenmelidir.
• Kortikosteroidler (örn. deksametazon, prednizolon): Yüksek doz bikarbonat ve glukokortikoid alanlarda hipernatremi gelişebilir.
• Digoksin: Eş zamanlı oral sodyum bikarbonat digoksin konsantrasyonunu düşürebilir.
• Diüretikler (örn. furosemid, tiyazidler): Potasyum kaybettirici diüretiklerle kullanım hipokloremik alkaloz yapabilir.
• Efedrin / Kinin: İdrar alkalinizasyonuna bağlı atılımları yavaşlayabilir.
• H2 Reseptör Antagonistleri (örn. famotidin) / Demir Ürünleri / Sukralfat / Tetrasiklinler: Oral bikarbonat emilimlerini azaltabilir; dozlar en az 2 saat arayla verilmelidir.
• Salisilatlar (örn. aspirin): Zayıf asidik ilaçların idrarla atılımı idrar alkalinizasyonu ile artar.

Klinik İzlem, Saklama ve Hasta Sahibi Notları

Laboratuvar takibi, çözelti uyumu, saklama şartları ve hasta bilgilendirmesi

Laboratuvar & Klinik Parametre Takibi:

Asit-baz dengesi ve kan gazı analizi (tedaviden 2-4 saat sonra ve periyodik olarak)
• Serum elektrolitleri
• IV infüzyon bölgesi (enfiltrasyon ve hücre nekrozu riski açısından)
• İdrar pH'ı (idrarı alkalinize etmek için kullanılıyorsa)

Çözelti ve Sıvı Tedavisi Uyumu:

%1.4'lük sodyum bikarbonat solüsyonu izotoniktir.
• Enjeksiyonluk sodyum bikarbonat; dekstroz solüsyonları, sodyum klorür enjeksiyonları, amikasin sülfat, aminofilin, atropin sülfat, sefazolin, ceftazidim, seftriakson, kloramfenikol, klindamisin, siklosporin, deksametazon sodyum fosfat, dexmedetomidin, heparin, insülin, mannitol, nalokson, oksitosin, potasyum klorür, propofol, vazopressin ile geçimlidir.
• Ringer solüsyonu, laktatlı Ringer, ampirisilin, bupivakain, doxorubicin, famotidin, metilprednizolon, pentobarbital, thiopental, verapamil ile geçimsizlik veya çelişkili geçimlilik gösterir.
• Alkol %5/dekstroz %5, amiodaron, amfoterisin B, askorbik asit, atrakuryum, buprenorfin, butorfanol, kalsiyum klorür/glukonat, sefoksitin, siprofloksasin, diazepam, difenhidramin, dobutamin, dopamin, epinefrin, ketamin, lidokain, magnezyum sülfat, midazolam, morfin, nalbufin, ondansetron, oksitetrasiklin, süksinilkolin ile fiziksel olarak geçimsizdir.

Saklama Koşulları:

Tabletleri sıkı kapatılmış kaplarda oda sıcaklığında (15°C-30°C) saklayın.
• Enjeksiyonluk formu 40°C'nin altında (tercihen oda sıcaklığında) saklayın, dondurmayın.
• Toz form kuru havada stabil olup nemli havada yavaşça bozulur.

Hasta Sahibi Bilgilendirme:

İlacı kesinlikle veteriner hekiminizin talimatlarına ve önerilen dozajlara uygun olarak kullanın.
• Oral formların diğer ilaçlarla (özellikle bazı antibiyotikler ve mantar ilaçları) emilim etkileşimi olabileceğinden en az 1-2 saat arayla verin.
• Damar içi uygulamalarda damar dışına kaçması (enfiltrasyon) doku nekrozu ve hücre ölümüne yol açabilir, bu nedenle uygulama bölgesini sıkı takip edin.

Veteriner İlaçlar 5 Preparat

Bu etken maddeyi içeren ruhsatlı veteriner ticari ürünleri, formları ve prospektüsleri

Bu Etken Maddede İlacınız 1. Sırada Yer Alsın: Sodyum Bikarbonat Sponsorluk Vitrini

Hekimler Sodyum Bikarbonat dozaj ve monografını incelerken ilacınız ve KÜB/KT prospektüsünüz en üst sırada önerilsin.

Sponsorluk & Fiyat Paketleri

Türkiye Ruhsatlı Veteriner Preparatları (5)

Ba-Karbo

Etken Madde: sodyum bikarbonat

BAVET İLAÇ SANAYİ VETİC.A.Ş.